خمان الناس اى من رذالهم . و كذا من خمان الناس . و نيز متاع ردى . و درخت به كار نيامدنى . خمانا ( xam n ) ا . پ . حريف و همخواه و رقيب . خمانائى ( xam n 'i ) ا . پ . رقابت و برابرى . خمانيدن ( xam nidan ) ف ل و م . پ . كج كردن و خم كردن و پيچيدن و پيچانيدن . و كج شدن و تاب دادن . و تقليد كردن گفتگو و حركات و سكنات مردم را بطريق مسخرگى . خماهان ( xom h n ) ا . پ . سنگى بغايت سخت و تيره رنگ و بسرخى مايل و دو نوع است نر و ماده و نر آن را چون با آب بسايند مانند شنجرف سرخ گردد و مادهء آن همچو زرنيخ زرد شود . و بابا قورى . خماهن ( xom han ) ا . پ . خماهان . و مهرهء سياه مايل بسرخى . خمائص ( xam es ) ع . ج . خميصة . خمائل ( xam 'el ) ع . ج . خميلة . خمب ( xomb ) ا . پ . خم و خم بزرگ ودن . و نفير و بوق . خم بخم ( xam - be - xam ) ص . پ . بهم حلقه شده و بهم پيچيده . خمبره ( xombare ) ا . پ . خم كوچك و خمچه . و نام مرغى . و خمپاره . خمبره‌چى ( xombare - ci ) ا . پ . خمپاره‌چى و خمپاره انداز . خمپاره ( xom - p re ) ا . پ . يك نوع سلاحى آتشين شبيه بتوپ . خمت ( xomt ) ا . پ . خم بزرگ . خمج ( xamaj ) ا . ع . فتور و سستى . و بوى گرفتگى گوشت . و تباهى خرما . و دين و خو . و بدى ستايش . و از اعلام است . خمج ( xamaj ) م . ع . خمج الماء خمجا ( از باب سمع ) : بوى گرفت آب از درنگى . خمج ( xamej ) ا . ع . اصبح خمجا اى فاترا . خمجاج ( xamj j ) ا . پ . ظرف شيشه‌اى بزرگ و منقش . و كيسه و خريطه‌اى كه مسافر در آن شانه و جعبهء آتش زنهء خود را گذارد . خمجه ( xamejat ) ص . ع . ناقة خمجة : شتر ماده‌اى كه بعلتى آب نخورد . خمجر ( xamjar ) و ( xomajer ) ا . ع . آب شور . و آب كه بتلخى نرسيده باشد و آن را ستور خورد . خمجرير ( xamjarir ) ص . ع . آب شور . و آب كه بتلخى نرسيده باشد و آن را ستور خورد . و آب تلخ . خمجريرة ( xamjarirat ) ا . ع . بينهم خمجريرة : در ميان ايشان آميختگى است بر سبيل افساد . خمجليلة ( xamjalilat ) ا . ع . بينهم خمجليلة اى خمجريرة . خمچاخ ( xamc x ) ا . پ . خمجاج . خمچه ( xom - ce ) ا . پ . خم كوچك . خمخانه ( xom - x ne ) ا . پ . ميكده و ميخانه و شراب خانه . خمخم ( xemxem ) ا . ع . پستان گوسپند كه بسيار شير باشد . و گياهى خاردار . خمخم ( xomxom ) ا . ع . جانور كوچكى دريائى . خمخم ( xomxom ) ا . پ . رستنى كه آن را خاكشى و شفترك نيز گويند . خمخمة ( xamxamat ) م . ع . منگيدن . و متكبرانه سخن گفتن . و از بينى حرف زدن . و نوعى از خوردن و آن زشت باشد . خمد ( xamd ) م . ع . خمدت النار خمدا و خمودا ( از باب نصر و سمع ) : فرو مرد زبانهء آتش و آتش هنوز باقى است . و خمد المريض : بيهوش شد بيمار و يا مرد . و خمدت الحمى : كم شد سختى تب . و نيز خمد : خوابانيدن آتش در جائى . خمدار ( xam - d r ) ص . پ . تاب‌دار و ملتوى و مجعد . خمدان ( xom - d n ) ا . پ . ميكده و شراب خانه . و داش . و كورهء خشت‌پزى و سفال‌پزى . خمده ( xamde ) ص . پ . خميده و خم گرديده . و خفتة و خوابيده . خمر ( xamr ) ا . ع . ( مونث و گاه مذكر آيد ) شراب و مى و آب انگور كه مسكر بود . و يا هر چه مسكر بود زيرا زمانى كه آيهء تحريم خمر در مدينه نازل شد شراب انگورى در مدينه نبود بلكه شراب خرما بود و سميت بذلك لانها تخمر العقل و تستره او لانها تركت حتى ادركت و اضمرت او لانها تخامر العقل . و نيز خمر : انگور . و ما هو بخل و لا خمر : نه خير در اوست و نه شر . خمر ( xamr ) م . ع . خمره خمرا ( از باب نصر و ضرب ) . پوشانيد آن را . و خمر الشيئى : پنهان كرد آن چيز را . و نيز خمر : نوشانيدن مى . و شرم داشتن . و مايه كردن در خمير . و گذاشتن آرد سرشته و گل و لاى را تا خمير شود . خمر ( xemr ) ا . ع . بدخواهى و حقد و كينه و غل . خمر ( xomr ) و ( xomor ) ع . ج . خمار . خمر ( xamar ) ا . ع . جماعت مردم و انبوهى آنها . و تغير از حالى كه بر آن بود . و دوخته شدن بار ديگر دو كرانهء توشه دان يك بار دوخته را . و آنچه مردم را بپوشاند از سقف و كوه و وادى و مغاك و درخت و ريگ توده و مانند آنها . و نام كوهى . المثل : فلان يدب له الضراء و يمشى له الخمر يضرب للرجل يختل صاحبه . و جاء ناعلى خمر : در پنهانى و ناگهانى آمد ما را .